Boos, verdrietig, geïrriteerd, wanhopig, gefrustreerd. Als de hulpverlening naar je eigen gevoel steken laat vallen. Als een dokter niet doet wat jij wilt. Als een leraar een andere kijk op je kind heeft dan jijzelf. Dan bel je de krant. Daar wordt dan voorzichtig gereageerd. Wat speelt er precies, wat is het verhaal van de beschuldigde hulpverlener of docent. En zegt het verhaal iets over het functioneren van de gezondheidszorg en het onderwijs? Zijn er officiële klachten ingediend? Dat wordt allemaal meegewogen. Pas dan wordt beslist of en hoe er een verhaal wordt gemaakt. Zo gaat dat op een krantenredactie. Maar tegenwoordig zijn er meer, veel meer kanalen om onvrede kenbaar te maken. Bijvoorbeeld via een eigen boekje.
Onlangs verscheen bij de uitgeverij Free Musketeers In ‘t verdomhoekje van Elma Nieuwdorp-Koole. De schrijfster woont in Goes en werd in 1965 geboren in Borssele. Man, twee dochters. Het boek gaat over de oudste dochter, puber Emily, die tegen haar zin in het speciaal onderwijs wordt geplaatst. Op de achter-cover staat: ,,Het boek is een puur non-fictie verhaal met enkel waargebeurde voorvallen, geschreven vanuit de belevingswereld van een moeder. Een must voor alle ouders, verzorgers en begeleiders van tieners.”
Ik vind dit een beetje een lastig verhaal. Iedereen mag natuurlijk een eind weg schrijven. Ik zou dat vooral willen toejuichen. Maar met de krantengedachte in het achterhoofd heb ik er toch een duidelijke tweede gedachte bij. Elma Nieuwdorp-Koole vertelt haar verhaal, als moeder. Dat is slechts één kant van het geheel. Andere partijen komen niet of alleen via Elma aan het woord. Zo wordt het vrijwel onmogelijk het verhaal op waarde te schatten.
Het is non-fictie. Dan mag ik aannemen dat alle scholen die de revue passeren, evenals de bij de (voor)naam genoemde leerkrachten, echt zijn. De één te dit, de ander te dat. Met Emily als slachtoffer. Het meisje krijgt ook nog eens een eetstoornis. Haar moeder zoekt naar verklaringen. Ik citeer een passage, dan krijgt u een idee van de denkwijze (pagina 26): ,,Waar we ook bepaald geen steun of gemak van ondervinden is de zogenaamde ‘publieke opinie’. Zelf proberen we zo positief mogelijk om te gaan met het feit dat wij allemaal nogal zwaar zijn. Het ‘publiek’ om ons heen denkt daar echter anders over. Toen Emily halverwege haar extreme lijnpogingen was begonnen ze, de complimenten. Haar leraar gym prees haar de hemel in. ‘Wat goed Emily, wat zie jij er goed uit de laatste tijd, hoeveel ben je afgevallen?’ Natuurlijk vond ze zulke opmerkingen prachtig om te horen. Voor haar een bevestiging dat ze echt iets kon. Het gaf voor haar helaas ook wel aan dat men haar vroeger niet mooi vond. Wij hebben juist altijd geprobeerd onze meiden op te voeden met het idee, je mag er zijn, je bent goed zoals je bent. Als je zoals ons gezin gezond en gevarieerd eet en kerngezond bent moet je niet klagen over een kilo te veel. Dat wil je ze meegeven, ook al zijn ze mollig, ze zijn zeker niet minder dan hun slanke vrienden en kennissen.”
Het is allemaal goedbedoeld, ongetwijfeld. Gelukkig loopt het goed af met Emily. Althans, ze maakt een opleiding in Goes af en gaat zelfs in Rotterdam studeren. Knap! Puberteit overwonnen, lijkt me. En gelukkig – zoals soms gebeurt – niet opgegaan in drank en drugs.
Maar ik wil dat toch echt niet op deze manier in een relatief duur boekje lezen. Wie wil kan concluderen dat zo’n geschrift richting smaad gaat. Een mentor, die beschuldigd wordt van ‘compleet verkeerd handelen’, dat kan niet anders. In feite wordt een hele onderwijssector aan de schandpaal genageld. Pagina 25: ,,Is dat nu de kracht van speciaal onderwijs. Zodra er moeilijkheden ontstaan een kind keihard laten vallen.”
Natuurlijk kan ik de slotwoorden van het boek onderschrijven: ,,…blijf geloven in je kind en in je eigen mening, steun je kind en gebruik je gezonde verstand.” Immers, als je dat doet schrijf je achteraf geen boek dat als een smaadschrift kan worden opgevat.
Elma Nieuwdorp-Koole: In ‘t verdomhoekje – Uitgeverij Free Musketeers, 48 pagina’s, 15,95 euro.